Osmanlı İdaresinde Mısır Hazinesi

Açıklama

16. yüzyılın başlarında Kızıldeniz ve Hint Okyanus ticareti ile Haremeyn’in kontrolünü sağlamak amacıyla fethedilen Mısır’daki ekonomik istikrar ve düzeni sağlayan Mısır hazinesinin 16-18. yüzyılları süresince idaresi Osmanlı Devleti için temel problem oluşturmuştur.

16. yüzyılın başlarında Yavuz Sultan Selim’in Mısır’ı fethiyle bölgenin ekonomik kaynaklarını önce Mısır hazinesine, daha sonra Osmanlı merkez hazinesine kazandırmak amacıyla Memlükler döneminden kalan hazine defterleri çıkarılarak yeniden tahrir suretiyle Mısır’ın ekonomik kaynakları belirlenmeye çalışılmıştır. Ancak Osmanlı devlet merkezine oldukça uzak olmasının yanı sıra Osmanlı yönetim merkezine entegrasyonu oldukça zaman alacağından Mısır’ın siyasi, askeri ve iktisadi yönetimi eski Memlük idarecilerine bırakılmıştır. Fakat henüz erken dönemlerde Mısır valilerinin kötü yönetimi nedeniyle yeni kanunlar çıkarılarak Mısır valileri merkezden gönderilirken, Mısırlı askeri gruplar da Mısır dışındaki sefer göreviyle vazifeli kılınmıştır.

Osmanlı İdaresinde Mısır Hazinesi isimli bu eserde, Mısır’ın idaresinin işleyişi ile beraber buradaki ekonomik kaynakların planlı bir şekilde Mısır hazinesine aktarılması; Haremeyn, Mısır askeri ve merkezdeki kiler ve Matbah-ı Âmire’nin temel masraflarından sonra kalan paranın Mısır irsaliyesi olarak devlet hazinesine gönderilmesini ele almaktadır.